|
RYNEK 2,
nr hipoteczny 69 to kamienica Bornbachowska (Winklerowska). Narożna ul. Celnej.
Dom wzmiankowany w 1449 roku drewniany, który Mikołaj Bombach (Burbach, Borenbach, Borumbach), złotnik, sprzedał swemu
synowi Jerzemu. W posiadaniu tej rodziny prawie do połowy XVII wieku.
W XVI w. parokrotnie przebudowywana, zapewne najpierw dodano tylny trakt, następnie podzielono
i sklepiono piwnice frontowe oraz powiększono zabudowania tylne (zob. ul. Brzozowa nr 5). Spalona
w 1607, odbudowana przez Jerzego Bombacha. W 1626 r. występuje jako czterokondygnacjowa, trzytraktowa, z wąską
sienią pośrodku, trzyosiową fasadą i wykuszem przy elewacji bocznej.
Następni właściciele m.in: druga połowa. XVII wieku;
Jabska, Podgórski, 1704-43 Winklerowie, przed 1752 Maciej Grabowski, podskarbi wielki koronny, 1752-73
jezuici litewscy, przez których gruntownie przebudowana na konwikt, w związku z czym nazywana „klasztorkiem" (mylnie uważana za dom
Piotra Skargi, którego uczczono przed 1918 tablicą nad portalem, nie zachowaną do dziś).
Wówczas nadbudowana i ujednolicona elewacja boczna, zwieńczona trójkątnym szczytem nad oknami nowej klatki
schodowej usytuowanej w trakcie drugim. Następnie w posiadaniu m.in. rodziny Barssów (Pawła, sekretarza królewskiego i Franciszka,
palestranta), po 1821-65 Tomasza Langneraijego sukcesorów, 1876-8 Drożdżyńskich (Drożdżewskich), 1887-1915 Stanisława Kurczyńskiego.
Podczas remontu fasady 1928 polichromię wyk. Leonard Pękalski; wówczas własność Policyjnego Domu Zdrowia, następnie od 1930
Stowarzyszenia Polski Dom Zdrowia.
Po zniszczeniach 1944 zachowane piwnice, fragment ściany od strony kamienicy nr 4 i węgary portalu
głównego.
Odbudowana w latach 1951-3 wg proj. Anny Boye-Guerquin, z odtworzeniem bryły i obu bezstylowych elewacji oraz nowo
projektowanymi wnętrzami (z zachowaniem dawnego układu przyziemia) i elewacją
tylną.
Czterokondygnacjowa, trzytraktowa. Piwnice w większości gotyckie wiek XV i XVI, ze schodami na rynek, okienkiem na ul. Celną w tylnym
trakcie i wnękami w ścianie od nr 4; w pomieszczeniu narożnym ściany zewnętrzne i sklepienia nowożytne, zapewne
1626 r.
Dekoracja sgraffitowa wykonana w 1953 r. przez Hannę i Jacka Żuławskich.
m.i. nad oknami II p. głowa Piotra Skargi. W elewacji bocznej (łączącej
się z elewacją boczną kamienicy ul. Brzozowa nr 5) przy narożniku na I
piętrze zrekonstruowany wykusz wsparty na dwóch kamiennych
kroksztynach, pokryty geometrycznym sgraffitem. |
|

Ta kamieniczka rozpoczyna parzystą numerację domów na Rynku, w
prawo ul. Jezuicka, prosto Celna i taras widokowy nad Wisłą (dawna Góra
Gnojna). Dojdziemy tędy do Bednarskiej.
[ pod zdjęciem -
powiększenie z widokiem na ulicę Celną]
|