|
Plac Zamkowy 1/13
|

|
|
Widoczne
na zdjęciu kamienice mają wspólny adres, ale przed wojną były to
domy następujące:
-
9,
kamienica Szpitalna
- 11, kamienica
Krzysztofowiczów
- 13A, kamienica
Dyndy
-
13B kamienica
Pod Pelikanem
(numeracja
od lewej strony,
powiększenie pod zdjęciem) |
|
NR 1/13 (dawny nr 9),
hip. 32, kamienica Szpitalna. Parcela pierwotnie na rogu ulicy
podmurnej, stopniowo zabudowywanej (1670 zawężona uliczka jeszcze istnieje, 1743 już nie). 1571 dom drewniany siodlarza Grzegorza Gołąba
(Golamba), sprzedany krawcowi Walentemu Piórkowskiemu (Perkowskiemu) w 1583 spalony. Odbudowany prawdopodobnie z murowanym traktem przednim (1659 wzmianka o domu "z przodem murowanym"). Od 1617 własność Bractwa Miłosierdzia szpitala Św. Ducha. 1670 zrujnowany, gruntownie przebudowany, w związku z czym 1671
libertowany*. Od tego czasu w całości kamienica murowana, 1743 trzykondygnacjowa, dwuosiowa.
Po 1821 własność Marianny Stojewskiej, 1853-67 Karola Feysta i spadkobierców, 1868-80 Ludwika Kociołkiewicza, na
początku XX wieku Dobrowolskich. Rozbudowa kamienicy na czteroosiową zapewne
w połowie XIX wieku.
1944 zburzona do piwnic, odbudowana 1960 wg proj. Józefa Chodaczka, z przywróceniem postaci zbliżonej do stanu z
pierwszej połowy XIX wieku, przy zwężeniu, skróceniu budynku i wprowadzeniu latarni
nad dachem (wskutek nie odbudowania sąsiednich domów i odsłonięcia
murów obronnych stała się kamienicą narożną); wnętrza nowo projektowane (połączone z sąsiednimi domami, dawnym nr 11 i 13). -Trzykondygnacjowa. |
|
|
|
|
NR 1/13 (dawny nr 11), hip. 31,
kamienica Krzysztofowiczów. Dom drewniany w końcu XVI wieku - własność Mikołaja Thuratha, szewca.
Na początku XVII wieku własność kuśnierza Sienickiego. W połowie w. XVII dom drewniany, zapewne
parterowy z poddaszem, własność aptekarza Jana Urbankowicza. 1669 nowy właściciel Jan Dudowicz wzniósł kamieniczkę, przebudowaną zapewne w
pierwszej połowie w. XVIII, kiedy należała do rodziny Teybów; 1743 dwuosiowa, czterokondygnacjowa. W
drugiej połowie XVIII wieku - własność kupca Grzegorza Krzysztofowicza.
W XIX w. najdłużej w posiadaniu Tadeusza Suskiego, w początkach XX w. Mieczysława Szaniawskiego.
W roku 1944 zburzona. Odbudowana 1960 wg proj. Józefa Chodaczka, w nawiązaniu do stanu sprzed 1944 zachowującego wygląd z
XVIII w.; wnętrza nowo projektowane. - Czterokondygnacjowa, z mieszkalnym poddaszem. Fasada dwuosiowa z odtworzonym kamiennym, boniowanym portalem o łuku półkolistym. |
|
|
|
|
NR 1 / 13 (dawny nr 13A), hip. 30,
kamienica Dyndy. Pierwotnie dom drewniany. W drugiej połowie XVI
wieku własność Jerzego Bernatha, cyrulika, po nim Grzegorza Myszki, krawca, a przed 1620 Sebastiana Kiszki (do
1659 dom nazywany Kiszczeńskim lub Kiszczyńskim). Kolejny właściciel Jan Dynda zbudował kamienicę,
1669 własność cyrulika Przekazińskiego. Przebudowana prawdopodobnie
na początku XVIII w.; 1743 własność Szperlińskiego, w tym czasie czterokondygnacjowa, dwuosiowa. Przed
1754 nabyta przez przybysza z Mediolanu Piotra Besseste (Bizesti), handlarza tytoniem i tabaką. W
końcu XVIII w. należała miedzy innymi do kupca Michała Roeslera, właściciela również sąsiedniej kamienicy nr
13b. Od tego czasu obie stale w rękach jednego właściciela, w. XIX połączone (wspólny
numer porządkowy). Od końca w. XVII mieściła się tu gospoda "Pod siedmią braci śpiących". W
początkach XIX w. własność Jakubowicza (Paschalisa?, kupca, persjarza, ławnika),
przed drugą połową XIX w. Karola Thugutta, prowadzącego handel win i korzeni. W
drugiej połowie, w. XIX w posiadaniu Lewandowskich, Krzemińskich, 1907-15 Mieczysława Szaniawskiego. Zburzona do piwnic 1944, odbudowana
1957-59 wg proj. Józefa Chodaczka, z nawiązaniem do wyglądu fasady sprzed zniszczenia, zachowującego w zasadzie cechy przebudowy z
drugiej połowy XVIII w.; układ wnętrz nowy. - Czterokondygnacjowa. Piwnica (do 1957) wydłużona, jednoprzestrzenna, sklepiona kolebkowo, z w. XVII. Fasada dwuosiowa; odtworzony portal kamienny z w. XVIII, zamknięty półkoliście, profilowany, z kratą nadświetla i drzwiami obitymi blachą z ornamentem w typie barokowym, obok nowe okno wystawowe, nad którym daszek przechodzący na kamienicę nr 13B. Nad oknami I
piętra sgraffito wg proj. Edmunda Burke. |
|
|
|

|
NR
1/13 (dawny nr 13B), narożnik ul. Piwna nr 1, hip. 117,
kamienica Pod Pelikanem. Pierwotnie dom drewniany, 1540 własność
Michała kaletnika, później kuśnierzy: Jana Ulricha i
Antoniego Dłużeckiego, po 1620 Jana Rogalińskiego. 1659 dom z
poddaszem (zapewne parterowy) zw. Rogaleńskim lub Rogalińskim,
1669 należał do Pielaskowskiego. Kamienica dwuosiowa,
czterokondygnacjowa zbudowana przed 1705 być może dla nowego właściciela
Piotra Zacharyaszewicza (Zachariasiewicza), ormianina,
patrycjusza lwowskiego (w tym czasie właściciela także sąsiedniej
kamienicy ul. Piwna nr 3). W pierwszej połowie XVIII w. m.i. własność
kupieckiej rodziny Makinich, potem architekta królewskiego
Karola Fryderyka Pöppelmanna i wdowy po nim (1754). U schyłku
w. XVIII w posiadaniu kupca Michała Roeslera, od tego czasu wspólni
właściciele z kamienicą pl. Zamkowy nr 13A, z którą w
wyniku przebudowy w. XIX połączona.
Zburzona do piwnic 1944, odbudowana 1960 wg proj. Tadeusza Makarskiego, w nawiązaniu do
wyglądu sprzed zniszczenia, zachowującego cechy z w. XVIII. - Czterokondygnacjowa, z mieszkalnym poddaszem. Piwnice dwupoziomowe. Na narożniku, na wysokości I p. kamienna rzeźba pelikana, nowo skomponowana. Geometryczne sgraffito proj. Edmunda Burke. Elewacja boczna, od ul. Piwnej, sześcioosiowa. |
|
|